ข่าวสาร

4 ไม้ดอกที่คนเชื่อว่างูไม่ชอบ ปลูกสวยได้ แต่อย่าเพิ่งคาดหวังว่าไล่งูได้ชัวร์

เรื่องงูเข้าบ้านเป็นปัญหาที่ทำให้หลายคนรู้สึกกังวล โดยเฉพาะบ้านที่อยู่ใกล้พื้นที่รกร้าง สวน หรือแหล่งน้ำ หลายคนจึงมองหาวิธีป้องกันแบบง่าย ๆ และหนึ่งในคำแนะนำที่ถูกพูดถึงบ่อยก็คือ การปลูกไม้ดอกที่มีกลิ่นเฉพาะตัวไว้รอบบ้าน เพราะเชื่อว่ากลิ่นบางชนิดอาจทำให้งูไม่อยากเข้าใกล้

พรรณไม้ที่มักถูกกล่าวถึงมี 4 ชนิด ได้แก่ ดาวเรือง ลาเวนเดอร์ กระเทียมเถา และเจอเรเนียม จุดร่วมของต้นไม้เหล่านี้คือมีกลิ่นจากใบ ลำต้น หรือดอกที่ค่อนข้างชัดเจน จึงถูกนำไปเชื่อมโยงกับความเชื่อเรื่องการช่วยรบกวนหรือไล่งู อย่างไรก็ตาม ต้องทำความเข้าใจก่อนว่า นี่เป็นเพียงวิธีเสริม ยังไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่ยืนยันชัดเจนว่าการปลูกไม้ดอกเหล่านี้จะป้องกันงูได้ร้อยเปอร์เซ็นต์

พูดให้เข้าใจง่ายคือ ปลูกได้และมีประโยชน์ในแง่ช่วยตกแต่งบ้าน แต่ไม่ควรใช้แทนการจัดการสภาพแวดล้อม เพราะงูมักเลือกเข้าพื้นที่ที่มีอาหาร มีความชื้น และมีจุดหลบซ่อน มากกว่าจะตัดสินใจจากกลิ่นต้นไม้เพียงอย่างเดียว

1. ดาวเรือง ดอกไม้สีสดที่ปลูกง่ายและมีกลิ่นเฉพาะตัว

ดาวเรืองเป็นไม้ดอกที่คนไทยคุ้นเคยเป็นอย่างดี มีดอกสีเหลืองหรือสีส้มสด ช่วยเพิ่มสีสันให้สวน หน้าบ้าน และริมทางเดินได้ทันที จุดเด่นอีกอย่างคือเป็นต้นไม้ที่ดูแลไม่ยาก โตได้ดีในสภาพอากาศร้อนชื้น และสามารถปลูกได้ทั้งลงดินและในกระถาง

บริเวณใบและลำต้นของดาวเรืองมีกลิ่นเฉพาะตัว โดยเฉพาะเมื่อสัมผัสหรือขยี้ กลิ่นดังกล่าวเป็นเหตุผลที่ทำให้หลายคนเชื่อว่าอาจช่วยลดการเข้ามาของงูและแมลงบางชนิดได้ หากต้องการลองปลูกเพื่อเป็นแนวเสริมรอบบ้าน อาจวางกระถางไว้ใกล้ประตู หน้าต่าง ริมรั้ว หรือทางเดินที่คนในบ้านใช้งานเป็นประจำ

แต่ดาวเรืองไม่ใช่กำแพงกั้นงู หากหลังบ้านยังมีหญ้าสูง กองไม้ หรือหนูจำนวนมาก งูก็ยังมีเหตุผลที่จะเข้ามาในพื้นที่ได้ ดังนั้นความสวยงามของดาวเรืองควรเดินคู่ไปกับการดูแลบ้าน ไม่ใช่ฝากความปลอดภัยไว้กับต้นไม้เพียงอย่างเดียว

2. ลาเวนเดอร์ กลิ่นหอมที่หลายคนเชื่อว่างูไม่ชอบ

ลาเวนเดอร์โดดเด่นด้วยดอกสีม่วงและกลิ่นหอมที่นำไปใช้ในผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ มากมาย ทั้งน้ำมันหอมระเหย เครื่องหอม และของใช้เพื่อสร้างบรรยากาศผ่อนคลาย หลายคนจึงนำกลิ่นที่ค่อนข้างชัดเจนของลาเวนเดอร์ไปเชื่อมโยงกับความเชื่อว่าอาจทำให้สัตว์บางชนิดไม่อยากเข้าใกล้

หากปลูกลาเวนเดอร์ ควรเลือกบริเวณที่ได้รับแสงแดดเพียงพอ อากาศถ่ายเท และมีดินระบายน้ำได้ดี เพราะต้นไม้ชนิดนี้ไม่ชอบน้ำขัง การปลูกในกระถางอาจช่วยควบคุมความชื้นและย้ายตำแหน่งได้สะดวก เหมาะกับการวางบริเวณระเบียง หน้าต่าง หรือมุมสวนที่ต้องการเพิ่มกลิ่นหอม

อย่างไรก็ตาม กลิ่นหอมของลาเวนเดอร์ไม่ได้หมายความว่างูทุกตัวจะหลีกเลี่ยงพื้นที่นั้น หากบริเวณเดียวกันมีโพรง มีเศษวัสดุให้ซ่อน หรือมีสัตว์ที่เป็นอาหารของงู กลิ่นจากต้นไม้ก็อาจไม่เพียงพอที่จะทำให้งูเปลี่ยนเส้นทางได้

3. กระเทียมเถา ไม้เลื้อยดอกม่วงสำหรับปลูกตามรั้ว

กระเทียมเถาเป็นไม้เลื้อยที่มีดอกสีม่วงอ่อนถึงม่วงเข้ม นิยมปลูกตามรั้ว ซุ้มทางเดิน หรือบริเวณที่ต้องการให้ต้นไม้เลื้อยช่วยเพิ่มความร่มรื่น จุดสังเกตสำคัญคือเมื่อใบถูกขยี้ ต้นไม้จะมีกลิ่นคล้ายกระเทียม จึงเป็นที่มาของชื่อและเป็นเหตุผลที่ถูกพูดถึงในกลุ่มพืชที่งูอาจไม่ชอบ

ในมุมการจัดสวน กระเทียมเถาเหมาะกับบ้านที่มีรั้วหรือโครงให้เลื้อย เพราะช่วยปกคลุมพื้นที่และทำให้บริเวณรอบบ้านดูมีชีวิตชีวามากขึ้น หากปลูกเป็นแนวตามรั้วก็อาจช่วยให้เจ้าของบ้านหมั่นสังเกตพื้นที่ดังกล่าวอยู่เสมอ ซึ่งทางอ้อมถือเป็นข้อดี เพราะการดูแลสวนอย่างสม่ำเสมอช่วยลดจุดหลบซ่อนของงูได้

ถึงอย่างนั้น ไม่ควรตีความว่ากลิ่นคล้ายกระเทียมจะสามารถไล่งูได้แน่นอน การปลูกกระเทียมเถาควรทำควบคู่กับการตัดแต่งไม่ให้พุ่มหนาทึบเกินไป เพราะหากปล่อยให้ต้นไม้รกจนกลายเป็นมุมอับ ก็อาจทำให้พื้นที่น่าสนใจสำหรับสัตว์ต่าง ๆ มากขึ้นแทน

4. เจอเรเนียม ไม้กระถางสีสวยที่มีกลิ่นจากใบ

เจอเรเนียมเป็นไม้ดอกที่มีหลายสี ทั้งแดง ชมพู ขาว และม่วง บางสายพันธุ์มีกลิ่นเด่นบริเวณใบ จึงถูกจัดอยู่ในกลุ่มต้นไม้ที่หลายคนเชื่อว่าอาจช่วยลดการเข้ามาของสัตว์ที่ไม่ต้องการได้

ต้นเจอเรเนียมเหมาะกับการปลูกในกระถางและวางไว้บริเวณหน้าต่าง ระเบียง ประตูบ้าน หรือขอบทางเดิน นอกจากเพิ่มความสวยงามแล้ว ยังช่วยให้พื้นที่ดูสดชื่นขึ้น การปลูกในกระถางยังมีข้อดีตรงที่สามารถย้ายตำแหน่งได้ง่าย และช่วยให้เจ้าของบ้านตรวจดูบริเวณรอบ ๆ ได้สะดวก

แต่เช่นเดียวกับพรรณไม้อื่น เจอเรเนียมไม่สามารถรับประกันได้ว่างูจะไม่เข้าบ้าน หากมีช่องว่างใต้ประตู รอยแตกร้าวตามกำแพง หรือกองของที่ไม่ได้ใช้งานอยู่ใกล้ ๆ งูก็ยังสามารถเลื้อยผ่านหรือซ่อนตัวได้ จึงควรใช้ต้นไม้เป็นเพียงส่วนหนึ่งของแผนป้องกันเท่านั้น

จริงหรือไม่ ปลูกดอกไม้แล้วช่วยไล่งูได้?

คำตอบที่ตรงที่สุดคือ ยังไม่มีหลักฐานยืนยันชัดเจนว่าดาวเรือง ลาเวนเดอร์ กระเทียมเถา หรือเจอเรเนียมสามารถไล่งูได้โดยตรงและได้ผลแน่นอน ความเชื่อเรื่องกลิ่นอาจมีที่มาจากการสังเกตหรือการบอกต่อกัน แต่พฤติกรรมของงูในแต่ละพื้นที่แตกต่างกัน งูบางตัวอาจหลีกเลี่ยงกลิ่นที่รุนแรง ขณะที่บางตัวอาจยังเข้ามาหากบริเวณนั้นมีอาหารและที่หลบซ่อนที่เหมาะสม

ปัจจัยสำคัญกว่ากลิ่นต้นไม้คือสภาพแวดล้อม งูมักเข้ามาในพื้นที่ที่เงียบ มีความชื้น มีหญ้าหรือพุ่มไม้รก และมีแหล่งอาหาร เช่น หนู กบ หรือจิ้งจก หากบ้านมีองค์ประกอบเหล่านี้ ต่อให้ปลูกต้นไม้หลายชนิดก็ยังอาจพบงูได้

ดังนั้น หากอยากปลูกไม้ดอกทั้ง 4 ชนิดก็ถือเป็นไอเดียที่ดี เพราะได้สวนสวย ได้กลิ่นหอม และช่วยทำให้เจ้าของบ้านใส่ใจพื้นที่รอบบ้านมากขึ้น เพียงอย่ามองว่าเป็นมาตรการป้องกันหลักหรือเป็นเกราะป้องกันงูแบบถาวร

วิธีลดความเสี่ยงงูเข้าบ้านที่ควรทำควบคู่กัน

สิ่งแรกที่ควรทำคือดูแลสนามหญ้าและพุ่มไม้ให้โปร่ง หมั่นตัดหญ้า ไม่ปล่อยให้วัชพืชขึ้นสูงจนมองไม่เห็นพื้น เพราะพื้นที่รกเป็นทั้งแหล่งหลบซ่อนของงูและที่อยู่อาศัยของสัตว์ขนาดเล็กซึ่งเป็นอาหารของงู

ควรเก็บกองไม้ กระเบื้อง อิฐ กล่อง และวัสดุเหลือใช้ให้เป็นระเบียบ ไม่วางชิดกำแพงหรือกองทิ้งไว้นาน ๆ รวมถึงเก็บใบไม้แห้งและเศษขยะเป็นประจำ หากมีโรงเก็บของควรตรวจดูมุมอับและยกสิ่งของให้พ้นพื้น เพื่อไม่เปิดโอกาสให้สัตว์เข้าไปซ่อน

อีกเรื่องที่ไม่ควรมองข้ามคือการกำจัดแหล่งอาหารของงู ควรดูแลบ้านไม่ให้มีหนู ลดจุดที่น้ำขัง และจัดการเศษอาหารให้มิดชิด เพราะเมื่อไม่มีอาหาร บ้านก็มีแนวโน้มดึงดูดงูน้อยลง

สุดท้ายควรสำรวจช่องทางเข้าบ้าน เช่น ช่องใต้ประตู รอยแตกตามผนัง ช่องระบายน้ำ และช่องว่างตามแนวรั้ว แล้วปิดหรือทำตะแกรงกั้นให้เหมาะสม วิธีเหล่านี้อาจไม่เห็นผลหวือหวาเหมือนการปลูกต้นไม้ แต่เป็นการป้องกันที่มีเหตุผลและช่วยลดความเสี่ยงได้จริงกว่า

หากเจองู อย่าเสี่ยงจับเอง

แม้จะเป็นงูตัวเล็กหรือดูเหมือนไม่มีพิษ ก็ไม่ควรเข้าใกล้หรือพยายามจับด้วยมือเปล่า เพราะเราอาจจำแนกชนิดงูผิด และงูสามารถฉกได้เมื่อรู้สึกถูกคุกคาม ให้พาคนและสัตว์เลี้ยงออกจากบริเวณนั้น ปิดประตูแยกพื้นที่ถ้าทำได้ และติดต่อหน่วยงานหรือผู้เชี่ยวชาญในพื้นที่ให้เข้ามาช่วยเหลือ

สรุปแล้ว ดาวเรือง ลาเวนเดอร์ กระเทียมเถา และเจอเรเนียม ปลูกไว้รอบบ้านได้ เพราะเป็นไม้ดอกที่ช่วยเพิ่มความสวยงามและมีกลิ่นเฉพาะตัว แต่คำว่า “งูไม่ชอบ” ยังควรฟังอย่างมีวิจารณญาณ การลดหญ้ารก เก็บของไม่ให้เป็นมุมหลบซ่อน ควบคุมหนูและอาหาร รวมถึงปิดช่องทางเข้าบ้าน ยังคงเป็นหัวใจสำคัญที่สุดของการป้องกันงู